Plaatstaal

Plaatstaal is al duizenden jaren zeer gewild. Productietechnisch is plaatstaal een halffabricaat, welke door verdere bewerkingsstappen tot een eindproduct wordt verwerkt.

Plaatstaal toen – een stukje geschiedenis

Het eerste plaatstaal werd uit zeer zachte materialen vervaardigd. Goud en zilver laten zich relatief makkelijk tot metaalplaat omvormen, waaruit vervolgens munten en sieraden gemaakt worden. Later werden ook koper en ijzer tot plaat gevormd. IJzerplaat werd in de late middeleeuwen vooral gebruikt voor het maken van harnassen en schilden. Omdat het walsen nog onbekend was, werden de materialen door hamerslagen in de gewenste dikte gebracht. Goud- en zilverplaat waren enkel door hun materiële waarde zeer waardevol. IJzeren platen werden door de ingewikkelde productie een dure grondstof.

Het was een zeer gecompliceerde taak om ijzer met pure handarbeid en simpele gereedschappen tot een plaat om te vormen. Hiervoor was een hoge mate van ervaring en oefening nodig om het materiaal vlak en gelijkmatig te krijgen.

Verlichting van het werk ontstond door water aangedreven hamers, die uitsluitend voor een kortere productietijd zorgden door hun grote afmeting en gewicht. Afhankelijk van de grootte kon het, ondanks de technische bijstand, enkele dagen duren tot een enkele plaat klaar was.

In de industriële revolutie werden machines ontwikkelt, waarmee metaalblokken tot een plaat gewalst kunnen worden. Deze platen waren veel sneller te produceren en de kwaliteit was – in de maatnauwkeurigheid van de dikte en de vlakheid van het oppervlak – veel hoger. Dit had tot gevolg dat plaatstaal goedkoper werd en er nog meer producten uit vervaardigd konden worden.

Voorbeeld van een product uit staalplaatVoorbeeld van een product uit staalplaat

Plaatstaal tegenwoordig – een onmisbaar constructiemateriaal

Tegenwoordig heeft men een grote keuze uit afmetingen en materiaaldiktes. Door de combinatie van deze factoren, kan het materiaal optimaal aangepast worden voor de beoogde gebruiksomstandigheden. Een indrukwekkend voorbeeld hiervan is het slijtvaste Hardox.

Hoge sterkte of juist zachte plaat wordt verkregen door verschillende legeringen. Er is een grote hoeveelheid elementen, die in vloeibare toestand aan het staal toegevoegd kunnen worden om zo de eigenschappen van de staalplaat te beïnvloeden. Chroom, Nikkel, Silicium, Molybdeen, Niobium, Koper en Titanium zijn enkele voorbeelden van elementen die aan het gesmolten staal toegevoegd kunnen worden.

Plaatwerk is verkrijgbaar in vele staalsoorten, aluminium en in andere metalen, die ieder op hun beurt in verschillende legeringen worden aangeboden. Om in deze verscheidenheid het overzicht te bewaren, worden normeringen toegepast, die de materialen op basis van de eigenschappen categoriseren. Werkstofnummers / materiaalnummers helpen om de grote hoeveelheid staalplaten overzichtelijk te houden.